Giải thích:

- Tháng 5 là thời kì mùa hè ở Việt Nam ( bán cầu Bắc), lúc này bán cầu Bắc ngả về phía Mặt Trời, Mặt Trời di chuyển từ chí tuyến Bắc xuống Xích đạo nên ngày dài hơn đêm.

- Tháng 10 là thời kì mùa đông ở Việt Nam (bán cầu Bắc), lúc này bán cầu Nam ngả về phía Mặt Trời, Mặt Trời di chuyển từ chí tuyến Nam xuống Xích đạo nên có ngày ngắn hơn đêm.

- Câu tục ngữ này chỉ đúng với các quốc gia thuộc Bắc bán cầu vì mùa ở hai bán cầu trái ngược nhau.

Giai thích cho người nào thích Văn nè: =))

-Sự chuyển biến khoảng thời gian ban đêm vào tháng năm trôi đi rất nhanh khiến cho con ta cảm nhận vừa mới chợp mắt nghỉ ngơi thì trời đã chuyển sang sáng mất rồi lại bắt đầu một ngày với những lo toan công việc. Còn sự chuyển biến khoảng thời gian ban ngày vào tháng mười cũng trôi đi rất nhanh, khiến con người chưa kịp vui chơi đã thì trời đã tối.Đồng thời, câu tục ngữ cũng cho khuyên nhủ con người nên bố trí lịch trình công việc sao cho hợp lý, sắp xếp thời gian một cách phù hợp với những tháng ngày dài đêm ngắn, ngày ngắn đêm dài nhất là ở nông thôn. Nó sẽ giúp người dân có một mùa màng bội thu.

Ta phân tích từng phần:

'' Đêm tháng Năm chưa nằm đã sáng''

- Lí giải cho hiện tượng này là do tháng năm thường đã vào giờ mùa hè, lúc này Trái Đất hướng về phía Mặt Trời nhiều hơn nên nhận được ánh sáng nhiều hơn. Do đó, mùa hè buổi sáng dài hơn buổi tối vậy nên mới có phần tục ngữ trên.

'' Ngày tháng Mười chưa cười đã tối''

- Lí giải cho hiện tượng này là do tháng mười thường năm trong giờ mùa đông, ngược lại với tháng năm lúc này Trái Đất hướng về phía Mặt Trời kém hơn nên nhận được ít ánh sáng Mặt trời hơn. Do đó, mùa đông buổi sáng thường ngắn hơn buổi tối.

$#yame$