Đoạn trích kể về tình thầy trò giữa thầy Đuy-sen và An-tư-nai cùng các em nhỏ làng Cư-rơ-gư-dơ-xtan. Thầy Đuy sen là một người thầy nhiệt huyết, tận tình. Thầy đã mang ánh sáng tri thức đến với một vùng quê miền núi lạc hậu. Để có một lớp học khang trang, kiến cố, thầy không quản ngại khó khăn, tự mình sửa nhà, đắp lò sưởi. Trong thời tiết buốt lạnh, thầy đã bồng bế các em nhỏ qua suối. Thầy còn đắp một lối đi giữa lòng suối để học trò có thể tới lớp an toàn. Không chỉ vậy, thầy luôn hi vọng, khao khát các em sẽ được đến thành phố lớn học tập, mở mang tri thức. Từ lời kể của bà viện sĩ An-tư-nai trong bức thư, người họa sĩ vô cùng cảm động. Cuối cùng, người họa sĩ đã quyết định vẽ một bức tranh thật đẹp để lan tỏa câu chuyện về thầy.

Đoạn trích “Người thầy đầu tiên” kể về kí ức đau buồn của An-tư-nai khi còn ở ngôi làng Ku-ku-rêu hẻo lánh: bị người thân bán làm vợ lẽ cho một kẻ giàu có.