(1) Cốt truyện: Truyện ngắn Lão Hạc xoay quanh cuộc đời lão Hạc – một người nông dân nghèo. Lão Hạc có một người con trai nhưng vì nghèo không có tiên lấy vợ nên đã bỏ đi làm đồn điền cao su. Một mình lão phải tự lo liệu mưu sinh. Sau trận ôm thập tử nhất sinh, nhà lão không còn gì nữa, lão đành phải bán cậu Vàng – con chó mà lão hết mực thương yêu như con trai mình. Lão mang hết số tiền bán chó và dành dụm được từ việc bán mảnh vườn gửi nhờ ông giáo. Từ đó, lão kiếm được gì ăn nấy. Một hôm lão xin Bình Tư ít bả chó nói dối là đánh bà con chó hay sang vườn để giết thịt ăn nhưng thực ra là để tự tử. Cái chết của lão Hạc dữ dội, vật vã, chẳng ai hiểu vì sao lão chết ngoại trừ ông giáo và Bình Tư. Cốt truyện đơn giản nhưng đã rất thành công khi khắc hoạ hình ảnh người nông dân trước Cách mạng thông qua nhân vật lão Hạc.

(2)

+ Chủ đề truyện: Câu chuyện đã phản ánh một cách chân thực, sinh động cuộc đời nghèo khổ, đầy bi kịch của nhân vật lão Hạc – người nông dân nghèo, bất hạnh trong xã hội cũ. Đồng thời, truyện đã ngợi ca những phẩm chất cao đẹp của lão Hạc – một người cha giàu tình yêu thương con, một người nông dân nhân hậu, trung thực, sống tình nghĩa, thủy chung và giàu lòng tự trọng. Qua câu chuyện, người đọc còn thấu hiểu được cuộc đời nghèo túng, bể tắc nhưng sống tình nghĩa của những người tri thức nghèo trong thương, trân trọng của Nam Cao đối với những người nông dân nghèo, sống thiện lương như lão Hạc trong xã hội cũ; sự trân trọng, cảm thông sâu sắc đối với người trí thức nghèo bị xã hội vùi dập, đồng thời lên án xã hội bắt công đã đầy những người như lão Hạc vào bước cùng không lối thoát.
+ Ấn tượng chung của em sau khi đọc văn bản Lão Hạc. Đọc truyện Lão Hạc, ấn tượng mạnh mẽ nhất đối với em là cải chuyện về hai cái chết: cái chết của con chó Vàng do lão Hạc gây nên và cái chết của lão Hạc do tự lão lựa chọn. Cả hai cái chết này đều bất nguồn từ tình cảm người cha thương con mênh mông, sâu nặng. Lão Hạc phải bản “cậu Vàng” – cũng là cách tự huỷ một niềm vui, một khát vọng để không phải tiêu lẹm vào số tiến dành cho con. Lão Hạc tự tử cũng nhằm không muốn sống thừa, sống lay lắt, võ vị mà ăn lẹm vào số vốn liếng, mảnh đất đợi con về... Người cha ấy đã hi sinh cả cuộc đời minh cho hạnh phúc của con. Người lão nông ấy đã sống một cuộc đời đau khổ nhưng thật trong sáng, đảng cảm thương và trân trọng.
(3) Nhân vật cần chú ý phân tích là lão Hạc và ông giáo

(4) Nghệ thuật:

+ Sử dụng ngôi kể thứ nhất, người kể là nhân vật hiểu, chứng kiến toàn bộ cầu chuyện và cảm thông với lão Hạc. Bởi vậy , câu chuyện thêm sinh động, chân thực và mang tính khách quan hơn. Người đọc có thể quan sát, theo dõi cuộc đời của một con người phải trải qua bao nhiêu thăng trầm và biến cố.

+ Nghệ thuật phân tích tâm lí đặc sắc, kể chuyện chân thực, màu sắc trữ tình đan xen triết lí sâu sắc. + Xây dựng được nhân vật có tính điển hình, khơi gợi được cảm xúc của người đọc.

(5) Bài học:

+ Mỗi chúng ta cần thấu hiểu, cảm thông, sẻ chia với hoàn cảnh khổ đau, khốn cũng, bể tắc của người nông dân nghèo có tâm hồn cao đẹp trong chế độ thực dân phong kiến tàn ác đương thời.

+ Truyện cũng là lời nhắc nhở cho chúng ta phải biết quan tâm, giúp đỡ nhưng con người có số phận éo le hơn mình.

+ Những câu nói thể hiện quan niệm của tác giả Nam Cao về cách nhìn người, thấu hiểu và đánh giá con người qua nhân vật ông giáo giúp chúng ta rút ra bài học làm người thật quý giá: Sự đồng cảm, sẻ chia, thấu hiểu là một trong những đức tính quý báu và cần thiết đối với cuộc sống của con người. Khi thấu hiểu người khác, chúng ta sẽ nhìn thấy những điều tốt đẹp của người khác và duy trì mối quan hệ tốt đẹp giữa người với người. Nếu sống thiếu đi sự thấu hiểu, con người sẽ chỉ nhìn thấy những điều tầm thường và xấu xa và sống trong sự lạnh lùng, tàn nhẫn.

+ Mỗi người cần nhận thức được ý nghĩa của việc đánh giá người khác bằng sự thấu hiểu, cảm thông, giàu tình yêu thương, đặt mình vào hoàn cảnh của họ để thấu hiểu và xót thương.

(6) Truyện ngắn Lão Hạc đã thể hiện rõ cái nhìn của nhà văn Nam Cao chất chứa bao suy tư, trăn trở của một tấm lòng yêu thương con người và chính những suy tư, day dứt về cuộc đời con người ấy, nhà văn mới dần trở nên hoàn thiện mình, lấp đầy những thiếu xót và bồi dưỡng cho tâm hồn thêm trong sáng và thuần khiết. Nhà văn có góc nhìn thực tế về thế giới và đôi mắt sẽ luôn hướng về con người với bao niềm yêu thương và tin tưởng. Sau tác phẩm, không riêng độc giả vươn đến giá trị chân – thiện – mĩ mà nhà văn, người sáng tạo cũng dần hoàn thiện bản thân hơn.

      Cậu tham khảo nhé. Chúc cậu học tốt!