* Những nét chính về chính trị

- Kinh tế :

- Nông nghiệp : Hai mươi năm dưới ách thống trị của nhà Minh, nước ta lâm vào tình trạng xóm làng điêu

tàn, ruộng đồng bỏ hoang, đời sống nhân dân cực khổ, nhiều người phải phiêu tán.

Nhà Lê cho 25 vạn lính (trong tổng số 35 vạn) về quê làm ruộng ngay sau chiến tranh, còn lại 10 vạn lính,

chia làm 5 phiên thay nhau về quê sản xuất; kêu gọi dân phiêu tán về quê làm ruộng ; đặt một số chức

quan chuyên chăm lo sản xuất nông nghiệp : Khuyến nông sứ, Hà đẽ sứ, Đồn điền sứ... Thi hành chính

sách quản điền, cấm giết trâu, bò và bắt dân đi phu trong mùa gặt cấy.

Nhờ các biện pháp tích cực, sản xuất nông nghiệp nhanh chóng phục hồi và phát triển.

- Thủ công nghiệp, thương nghiệp :

+ Nhiều làng thủ công chuyên nghiệp nổi tiếng ra đời, Thăng Long là nơi tập trung nhiều ngành nghề thủ

công nhất. Nhiều ngành, nghề thủ công truyền thống ờ các làng xã ngày càng phát triển. Các công xưởnq

do nhà nước quản lí gọi là Cục bách tác, chuyên sản xuất đồ dùng cho vua, vũ khí, đúc tiền...

+ Nhà nước khuyến khích lập chợ mới và họp chợ. Buôn bán với nước ngoài phát triển, các sản phẩm

sành, sứ, vải, lụa, lâm sản quý được thương nhân nước ngoài ưa chuộng

* Những thành tựu về văn hóa:

- Văn học:

+ Văn học chữ Hán và chữ Nôm đều phát triển. Tác phẩm: Quân trung từ mệnh tập, Bình Ngô đại cáo, Quốc âm thi tập, Hồng Đức quốc âm thi tập,

+ Văn thơ thời Lê sơ có nội dung yêu nước sâu sắc, thể hiện niềm tự hào dân tộc, khí phách anh hùng và tinh thần bất khuất của dân tộc.

- Sử học: Đại Việt sử kí, Đại Việt sử kí toàn thư, Lam Sơn thực lục,

- Địa lí: Hồng Đức bản đồ, Dư địa chí, An Nam hình thăng đồ.

- Y học: có Bản thảo thực vật toát yếu.

- Toán học: có Đại thành toán pháp, Lập thành toán pháp.

- Nghệ thuật sân khấu như ca, múa, nhạc, chèo, tuồng được phục hồi nhanh chóng và phát triển, nhất là chèo, tuồng.

- Nghệ thuật kiến trúc và điêu khắc: mang nhiều nét đặc sắc. Biểu hiện ở các công trình lăng tẩm, cung điện tại Lam Kinh (Thanh Hóa). Điêu khắc thời Lê Sơ có phong cách khối đồ sộ, kĩ thuật điêu luyện.

* Những thành tựu về giáo dục, khoa cử:

- Nội dung thi cử là các sách của đạo Nho.

Dựng lại Quốc Tử Giám, mở nhiều trường học, mở khoa thi. Nội dung học tập thi cử là sách của đạo Nho. Một năm tổ chức ba kì thi: Hương - Hội - Đình.

=> Giáo dục phát triển đào tạo được nhiều nhân tài.

Chính trị:

- Ban soạn bộ luật Hồng Đức

- Vua đứng dầu và nắm mọi quyền hành đất nước

- Cả nước có 13 đạo thừa tuyên và cả phủ Trung Đông. Quan đứng đầu địa phương là An phủ sứ được thay bằng ba ti phụ trách ba lĩnh vực: quân sự, luật pháp và hành chính

- Tiếp tục áp dụng chính sách "ngụ binh ư nông" trong quân đội

- Bãi bỏ một số chức vụ nhằm  tập trung quyền lực vào vua

Giáo dục:

- Cho dựng Quốc Tử giám ở kinh thành

- Mở trường học ở các lộ, mở khoa thi và cho phép người nào có học được dự thi trừ những kẻ phạm tội và có nghề ca hát

- Ở đạo phủ có trường công, Nhà nước tuyển chọn người tài đức làm thầy giáo

- Nội dung học là Nho giáo,Phật giáo và Đạo giáo bị hạn chế

Văn hóa:

- Văn học:

+ các tác phẩm chữ Hán: Bình Ngô đại cáo, Quỳnh uyển cửu ca,...

+ các tác phẩm chữ Nôm: Quốc âm thi tập, Hồng Đức quốc âm thi tập,...

- Sử học/Địa lý/Y học/Toán học:

+ sử học: Đại Việt sử kí toàn thư của Ngô Sĩ Liên

+ địa lý: Dư địa chí, Hồng Đức bản đồ

+ y học: Bản thảo thực vật toát yếu của Phan Phu Tiên

+ toán học: Đại thành toán pháp, Lập thành toán pháp

- Nghệ thuật:

+ âm nhạc: ra đời Nhã nhạc cung đình, quy định về nhạc khí và các bài biểu diễn đơn giản. Chèo tuồng phát triển và giữ vị trí quan trọng trong đời sống tinh thần của nhân dân

+ kiến trúc: Tập trung chủ yếu các công trình lăng tẩm, cung điện. Tiểu biểu là Lam kinh ở Thanh Hóa và điện Kính Thiên ở Hà Nội. Sử dụng kĩ thuật trau chuốt tỉ mỉ, khối hình hòa quyện trong không gian là phong cách điển hình.

#ptruc1603