Cảm nghĩ khổ thơ đầu bài thơ Tiếng gà trưa:

“Trên đường hành quân xa

Dừng chân bên xóm nhỏ

Tiếng gà ai nhảy ổ:

Cục…cục tác cục ta

Nghe bàn chân đỡ mỏi

Nghe gọi về tuổi thơ”

Khổ thơ một sự việc bình thường mà thú vị: Trên đường hành quân, lúc tạm nghỉ ở một xóm nhỏ bên đường, nhân vật trữ tình bỗng nghe tiếng gà nhảy ổ vang lên “Cục…cục tác cục ta”. Câu thơ ghi âm tiếng gà kêu nghe rất đỗi thân thương, gần gũi. Tiếp đó, điệp từ nghe nối nhau, nhắc lại ba lần như những dư ba kì diệu của tiếng gà. Tiếng gà làm xao động, làm dịu bớt cái nắng trưa gay gắt, xua tan những mệt mỏi nơi người chiến sĩ và đánh thức những kỉ niệm xa xưa, gọi về tuổi thơ, đưa mình sống lại những năm tháng hồn nhiên, tươi đẹp nhất của đời người. Bài thơ Tiếng gà trưa ra đời trong những ngày cả nước chống Mĩ quyết liệt và gay gắt. Khổ thơ một kể về một sự việc đời thường, thơ mộng, góp phần làm dịu bớt không khí nóng bức, tiếng đạn, tiếng súng chiến tranh gay gắt ấy. Tiếng gà trưa báo hiệu sự sinh sôi, nảy nở giữa hoàn cảnh chiến tranh tưởng như chỉ có diệt vong. Âm thanh ấy vì thế trở thành tín hiệu, của khoảnh khắc bình yên trong bom đạn, khơi lửa. Một không gian và thời gian thanh bình, sâu lắng ấy đã giúp những người lính, những bạn đọc thuở ấy cũng như chúng ta ngày nay được chút thời gian yên tĩnh trong cõi lòng để lắng sâu suy cảm.

Cảm nghĩ khổ thơ cuối bài thơ Tiếng gà trưa:

Trong khổ thơ cuối của bài thơ Tiếng gà trưa, Tác giả Xuân Quỳnh đã mở ra lí do chiến đấu cao cả của người lính:

“Cháu chiến đấu hôm nay

Vì lòng yêu Tổ Quốc

Vì làng xóm thân thuộc

Bà ơi, cũng vì bà

Vì tiếng gà cục tác

Ổ trứng hồng tuổi thơ”

Xuyên suốt khổ thơ là điệp ngữ “vì”. Điệp ngữ ấy đã giữ nhịp cho khổ thơ, làm khổ thơ thêm giàu nhạc điệu. Phép điệp ngữ từ ấy đã nhấn mạnh lí do chiến đấu của người lính. Các lí do đươc trình bày theo trình tự khái quát đến cụ thể cho thấy tình yêu Tổ Quốc vừa lớn lao lại vừa gần gũi, đồng thời cũng cho thấy lí do chiến đấu vừa bắt nguồn từ những gì bình dị nhất nhưng cũng lớn lao nhất. Khổ thơ cũng cho thấy những tình cảm nhỏ bé, giản dị với ổ trứng, với đàn gà cũng có thể trở thành những tình cảm lớn lao. Chính tình cảm gia đình, tình bà cháu đã làm sâu sắc hơn tình yêu Tổ Quốc. Chính những kỉ niệm tuổi thơ đẹp đẽ đã trở thành mục tiêu, lí tưởng sống của người lính hôm nay. Khổ thơ cuối đã kết thúc bằng hình ảnh ẩn dụ đẹp đẽ “Ổ trứng hồng tuổi thơ”. Đó là khát khao về cuộc sống bình yên. Đó là lí do để người cháu cầm súng chiến đấu hôm nay, vì những điều giản dị, đời thường mà lớn lao ấy. Như vậy, với thể thơ năm chữ bình dị, tự nhiên, Xuân Quỳnh đã gửi gắm một chân lí lớn lao về tình yêu Tổ Quốc - một tình yêu mãi đọng trong tâm hồn người Việt Nam.

Phân tích 2 câu thơ đầu bài thơ Cảnh Khuya:

“Tiếng suối trong như tiếng hát xa

Trăng lồng cổ thụ, bóng lồng hoa"

Hai câu đầu tả cảnh trăng rừng Việt Bắc. Câu thơ thứ nhất tả âm thanh tiếng suối trong vắt vẳng từ xa lại. Nghe tiếng suối, nhà thơ ngỡ như nghe tiếng ai đó đang há. Nghệ thuật so sánh ở đây thật đặc sắc. Bác Hồ - trong thời đại ngày nay - đã so sánh tiếng suối, âm thanh của tự nhiên với tiếng người hát, âm thanh phát ra từ con người. Sống giữa thiên nhiên, Bác luôn cảm thấy như được sống với con người. Điều ấy cho thấy Bác luôn coi thiên nhiên là bè bạn, tri kỉ, tri âm biết chia sẻ buồn vui với mình. Câu thơ thứ hai: “Trăng lồng cổ thụ, bóng lồng hoa” tiếp tục tả xảnh thiên nhiên, một bức tranh thiên nhiên dạt dào sức sống. Đây là bức tranh có nhiều tầng lớp, nhiều đường nét, hình khối và lung linh ánh sáng. Có nét đậm là dáng hình của vòm cổ thụ ở trên cao lấp loáng ánh trăng. Có nét thanh mảnh ảo huyền là bóng lá, bóng trăng in vào khóm hoa, in lên mặt đất hay trên sàn nhà lấp lánh, xao đọng như những hình hoa thêu dệt. Bức tranh chỉ dùng hai màu sáng và tối nhưng đã tạo nên một vẻ đẹp lung linh chập chờn, ấm áp và hòa hợp giữa các chi tiết của thiên nhiên, tạo vật. Điều đó được Bác biểu hiện ở điệp từ “lồng”. Ta đọc bài thơ mà ngỡ rằng trăng, cổ thụ và hoa ba vật thể cách nhau ngàn trùng, cao thấp, lớn bé cũng khác nhau, nhưng vẫn “lồng vào nhau, soi sáng cho nhau, nâng đỡ nhau cùng nhau tạo nên bức tranh tuyệt mĩ.Thiên nhiên bao giờ, ở đâu cũng đều như vậy, xong điều quyết định vẻ đẹp tươi (hay sự xấu xa buồn thẳm) của bức tranh thiên nhiên là ở lòng người. Hồ Chí Minh, Bác đã thổi vào cánh rừng đêm Việt Bắc một linh hồn để dựng lại một bức tranh lung linh, sống động.

$\text{1)}$ Cảm nghĩ khổ thơ cuối bài thơ Tiếng gà trưa:

                               "Cháu chiến đấu hôm nay

                               Vì lòng yêu tổ quốc

                               Vì xóm làng thân thuộc

                               Bà ơi, cũng vì bà

                               Vì tiếng gà cục tác

                               Ổ trứng hồng tuổi thơ".

Tiếng gà trưa khơi lên ngọn lửa yêu nước nhiệt thành biểu hiện cao độ của nó là ý chí quyết tâm chiến đấu trước chiến tranh để bảo vệ tổ quốc, bảo vệ xóm làng, và đặc biệt hơn là bảo vệ bà. Tất cả được bắt nguồn từ tình cảm chân thực, giản dị chân chất và mộc mạc nơi quê hương, nó đã vun đắp tình yêu và là động lực để người chiến sĩ vượt qua mọi khó khăn, gian khổ, thử thách để chiến đấu và chiến thắng kẻ thù. Hai tiếng "Bà ơi" vang lên, tiếng gọi ấy ngân dài trong nỗi nhớ bà, nỗi nhớ quê nhà. Với điệp ngữ " vì" nhắc lại liên tiếp bốn lần, nhằm nêu cao mục đích chiến đấu cụ thể rõ ràng. Lời thơ mang  tâm tình như một lời tâm sự hướng về người bà thân yêu cũng tự nhủ với mình hãy quyết chí đấu tranh để bảo vệ hòa bình đất nước.

$^\circ$$~lala~$