Tính đến thời điểm này, ngoài bản Tuyên ngôn độc lập mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đọc (2 tháng 9 năm 1945) tại Quảng trường Ba Đình lịch sử khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa, thì lịch sử Việt Nam còn ghi nhận có tới hai văn bản khác được coi là bản Tuyên ngôn độc lập của dân tộc. Bao gồm: “Nam quốc sơn hà” (tương truyền của Lý Thường) và “Bình Ngô đại cáo” (Nguyễn Trãi). Vậy một tác phẩm văn học như: “Nam quốc sơn hà” với bốn câu thơ ngắn ngủi có xứng đáng được coi là Bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên của dân tộc Việt Nam?

Như chúng ta đã biết, Tuyên ngôn độc lập là văn bản chính luận được viết ra với mục đích tuyên bố với đồng bào trong nước và toàn thể nhân dân thế giới về nền độc lập và về chủ quyền toàn vẹn lãnh thổ cần được tôn trọng. Bài thơ “Nam quốc sơn hà” được coi là bản Tuyên ngôn độc lập đầu tiên của dân tộc ta trước hết vì bài thơ là lời tuyên bố hùng hồn về nền độc lập chủ quyền củ

“Nam quốc sơn hà Nam đế cư 
Tiệt nhiên định phận tại thiên thư”

Nước Nam ta là một đất nước độc lập, có chủ quyền riêng và vua chính là đại diện tối cao cho dân tộc. Ranh giới bờ cõi của nước Nam không chỉ được ghi nhận qua những trang sử hào hùng của dân tộc mà còn được ghi rõ ràng ở sách trời "tại thiên thư". Đó là một chân lý hiển nhiên: Sông núi nước Nam là của vua Nam, là của người dân nước Nam, một sự thật hiển nhiên không thể chối cãi . Trong lời tuyên bố về chủ quyền , tác giả còn thể hiện sâu sắc thái độ tự hào, tự tôn dân tộc khi coi nước Nam là một nước ngang hàng với nước Bắc, vua Nam bằng vai với hoàng đế Trung Quốc, qua việc sử dụng từ "đế" mà không dùng từ "vương" (chữ "đế" và chữ "vương" đều có nghĩa là vua, người đứng đầu 1 đất nước, đại diện cho nhân dân, nhưng trong các triều đại phong kiến Trung Quốc xưa, vua Trung Quốc tự xưng là "đế"( có thể hiểu là ông vua lớn) còn các ông vua đứng đầu ở các nước láng giềng thần phục chỉ phong "vương" (có thể hiểu là ông vua nhỏ). Với cách sử dụng ngôn từ sắc sảo như vậy, rõ ràng địa vị và tầm vóc của nước Nam ta đã được nâng lên một tầm cao mới.

Trong bản Tuyên ngôn độc lập đầu tiên ấy, cha ông ta không chỉ khẳng định nền độc lập và chủ quyền của dân tộc mà còn thể hiện rõ ý chí quyết tâm bảo vệ đến cùng nền độc lập, chủ quyền ấy:

“Như hà nghịch lỗ lai xâm phạm 
Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư”

Lý Thường Kiệt coi quân xâm lược là "nghịch lỗ" (kẻ đi ngược lại với lẽ phải, với đạo trời), bài thơ "Nam quốc sơn hà" đã đưa ra lời cảnh cáo đanh thép: Chúng mày dám sang xâm phạm vào bờ cõi và chủ quyền thiêng liêng của nước Nam, thì tự chúng mày sẽ chuốc lấy bại vong thảm hại! Đó là cái kết cục xứng đáng cho những kẻ phạm vào sách trời, phạm vào đấng linh thiêng, coi thường chân lý, lẽ phải! Câu thơ vừa là một đòn tấn công mạnh mẽ dành cho kẻ thù xâm lược vừa có ý nghĩa khích lệ tinh thần yêu nước, ý thức trách nhiệm của nhân dân với Tổ quốc...

Có thể nói không cần phải sử dụng quá nhiều ngôn từ, nhưng “Nam quốc sơn hà” vẫn làm rõ được những vấn đề mang tính trọng đại, lớn lao của quốc gia, dân tộc. Đó là lời tuyên bố đanh thép khẳng định chủ quyền về cương vực lãnh thổ và nêu cao ý chí quyết tâm bảo vệ toàn vẹn nền độc lập dân tộc, quyết đánh tan mọi kẻ thù xâm lược. Với ý nghĩa sâu sắc ấy, “Nam quốc sơn hà” hoàn toàn xứng đáng là bản Tuyên ngôn độc lập đầu tiên của dân tộc Việt nam ta.

        Việt Nam - quốc gia nhỏ bé nhưng lại mang một lòng yêu nước sâu đậm. Xuyên suốt hơn nghìn năm bị các đất nước khác xâm chiếm và đô hộ nhưng người Việt ta vẫn có thể gìn giữ được bản sắc và văn hóa dân tộc. Phải chăng đó là do tình yêu mà các nhà vua, tướng lĩnh và nhân dân dành cho nước là quá mãnh liệt? Chính vì thế, có những tác phẩm viết ra từ máu tim của người dân Đại Việt thể hiện sâu sắc nhận thức dân tộc, khắng định chủ quyền quốc gia. Tiêu biểu trong những áng văn thơ hào hùng đó là "Nam Quốc Sơn Hà " xuất hiện vào thời Lý - Trần. Bài thơ không chỉ là biểu tượng cho ranh giới mà còn khẳng định chắc chắn quyền sở hữu thuộc người Nam chúng ta. Bài thơ tuyệt vời này xứng đáng được coi là bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên của nước Việt Nam

        Đọc những dòng thơ đầu tiên, chúng ta đã thấy được niềm tin tưởng tuyệt đối về chủ nghĩa chính quyền của sông núi nước Nam, đồng thời cũng là tiếng lòng của bao người dân của mảnh đất này:

                    " Nam quốc sơn hà Nam đế cư

                      Tiệt nhiên định phận tại thiên thư "

Câu thơ đã khẳng định rằng sông núi nước Nam có vua Nam cai quản. Nó không phải là một mảnh đất vô chủ mà người khác có thể tùy ý xâm phạm! Bằng cách xưng "đế", tác giả đã khẳng định rằng nước ta là một quốc gia độc lập, hoàn toàn không phải là một nước chư hầu bé nhỏ vô danh. Bài thơ đã khéo léo sử dụng hình ảnh hoán dụ "vua Nam ở" để tượng trưng cho con cháu người Việt đã sống trên mảnh đất này hơn ngàn đời nay là không thể phủ nhận. Và hai từ "tiệt nhiên" càng khẳng định rõ hơn điều này, nó có ý biểu thị nội dung vô cùng tự nhiên vì rằng đây là non nước thuộc quyền sở hữu của nhân dân vì đã được "sách trời" ghi lại. Khẳng định rằng nếu dám xâm chiếm mảnh đất này nghĩa làm trái đạo trời, là phản nghịch. Lãnh thổ nước Nam là của vua Nam, là của người dân đất Việt, người định đoạt cho mảnh đất là vị vua trị vì chứ không phải đám quân ngoại xâm các ngươi ! Nếu hai câu đầu là khẳng định chủ quyền bằng khí thế hào hùng của người Việt thì hai câu sau chính là lời nói đanh thép, răn đe hành động ô uế đi xâm chiếm nước khác của giặc phương Bắc:

                       " Như hà nghịch lỗ lai xâm phạm

                         Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư "

Nếu là mảnh đất đã có chủ, tại sao chúng lại vẫn muốn lăm le đánh chiếm, sao vẫn muốn làm phiền để đẩy những dân tộc đó vào hoàn cảnh chiến tranh đầy đau khổ và bi thương? Với những hành động như vậy thì sẽ bị trừng trị thích đáng. Cụm từ "thủ bại hư" đã khẳng định với những kẻ có lòng tham vô đáy, độc địa nham hiểm như thế sẽ nhận chỉ lấy thất bại đắng cay mà thôi. Quân giặc nước Bắc đã năm lần bảy lượt muốn mở rộng lãnh thổ, muốn đất nước chúng ta phải thuộc dưới trướng của chúng. Những kẻ coi thường đạo lý, đi ngược với chính nghĩa mà chà đạp lên hạnh phúc bình yên vốn có của nhân dân ta sẽ phải nhận lại kết cục thê thảm. Hai câu thơ trên mang đầy hàm ý thể hiện tinh thần đoàn kết, yêu thương gắn bó của nhân dân ta, cũng muốn nói luôn rằng chúng ta thà hi sinh tất cả chứ không chịu khuất phục mà làm nô lệ cho các ngươi.

       Tuyệt tác " Nam quốc sơn hà " sẽ là tác phẩm in mãi dấu ấn về tinh thần bất khuất, kiên cường của người Việt. Ta có thể cảm nhận được khí thế hào hùng, ý chí sục sôi trong lòng của toàn dân tộc chỉ với vỏn vẹn bốn câu thơ. Dù không ngắn cũng chẳng dài nhưng từng câu từng chữ trong bài đều thể hiện chắc chắn rằng người dân nơi đây sẽ đấu tranh đến cùng để bảo vệ quốc gia của họ, nơi họ đã được sinh ra, lớn lên

         Cho mình 5 sao và câu trả lời hay nhất nhé !

______________________Chúc bạn học tốt ! _______________