* Châu Á, châu Phi hình thành trên lưu vực các con sông lớn phát triển ra XH giai cấp và nhà nước vì: - Thuận lợi: đất có lớp phù sa màu mở tốt cho cây trồng🌲, có lượng nước dồi dào tưới tiêu🏞️ - Khó khăn: trị thủy các dòng sông lớn, xây dựng kênh tưới tiêu =} Nông nghiệp lúa nước phát triển, xuất hiện của cải dư thừa nhiều dù chưa có đồ sắt nên xuất hiện tư hữu + Phân hoá giàu nghèo + Gia đình phụ hệ thây cho mẫu hệ vì làm nông nặng nhọc chỉ đàn ông mới đủ sức - Công tác trị thủy đòi hỏi sự đoàn kết và sáng tạo cao ==} Xã hội nguyên thủy tan rã=} ra công xã=} công xã liên kết thành=} liên minh công xã=} rồi thành lập nhà nước Đặc điểm kinh tế: kinh tế chủ yếu là lúa nước ngoài ra còn làm gốm, dệt vải, chăn nuôi,...