"Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng

Ngày tháng mười chưa cười đã tối"

Trước đây, nhân dân ta chưa có những dụng cụ, máy móc khoa học  tiên tiến xét, để đo thời gian, vì vậy họ chỉ biết đo theo bằng kinh nghiệm, bằng trực giác và vốn sống, họ đã có những nhận xét khá đúng đắn về dộ dài ngày và đêm mùa hè, mùa đông: "Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng , Ngày tháng mười chưa cười đã tối" Câu tục ngữ vừa có vần lưng (năm với nằm, mười với cười), vừa có đối (đêm và ngày, tháng năm và tháng mười, nằm và cười, sáng và tối, đối nhau).Chỉ rằng ngày hè đêm rất ngắn do mặt trời lâu mới lặn, ngày lại dài.Còn tháng mười, ngày lại ngắn do mặt trời lặn nhanh.Câu nói thể hiện sự hóm hỉnh vui tươi của bâc tiền bối khi nói về thời gian...