Việt Nam được thế giới biết đến là một đất nước với một nền nông nghiệp lâu đời, phát triển từ rất sớm. Do vậy, từ lâu cây lúa đã xuất hiện và trở thành lương thực chính trong đời sống của người Việt.

Cây lúa có mặt ở Việt Nam và trên thế giới từ bao giờ vẫn còn là một câu hỏi lớn. Không ai biết được chính xác, cụ thể thời gian và không gian. Có lẽ chúng xuất hiện cùng với những ngày đầu con người biết đến trồng trọt.

Lúa là một trong số cây lương thực chính của Việt Nam nói riêng và châu Á nói chung. Trên chặng hành trình trải dài từ miền Bắc vào đến trong Nam, không có nơi đâu là thiếu vắng hình ảnh những cánh đồng lúa mênh mông trải dài vô tận. Có rất nhiều các loại giống lúa khác nhau phù hợp với đặc điểm khí hậu và địa hình của mỗi vùng miền Tuy khác nhau về giống nhưng chúng đều có chung đặc điểm.  thuộc họ cây thân mềm, rễ chùm, dài. Thân lúa thường mọc thẳng. Lá lúa dài như lưỡi kiếm, mặt lá nhám. Khi còn non thì mang màu xanh mỡ màng, lúc chín, lá lúa khoác trên mình chiếc áo vàng óng ả, cùng với hương thơm ngào ngạt của bông lúa chín tạo nên một nét vẽ thôn quê bình yên đến lạ, mang đậm hồn dân tộc. Bông lúa nằm phía ngọn cây, mọc thành từng chùm, sau sinh trưởng và thành hạt lúa. Hạt lúa được người nông dân xay xát và trở thành hạt gạo. Cây lúa là loại cây chủ yếu sống dưới nước. Nếu thiếu nước, lúa không thể phát triển bình thường được.Lúa là một thực vật quý giá, là cây trồng quan trọng nhất trong nhóm ngũ cốc, là cây lương thực chính của người Việt Nam nói riêng và người dân Châu Á nói chung Hạt gạo có vai trò vô cùng quan trọng đối với đời sống vật chất của chúng ta. Hạt gạo cung cấp chất dinh dưỡng thiết yếu, rất cần thiết cho cơ thể con người. Ngoài việc nuôi sống con người, hạt lúa, hạt gạo còn gắn bó với đời sống tinh thần của người Việt. Có nhiều loại gạo: gạo tẻ, gạo nếp... Gạo nếp dùng làm bánh chưng, bánh giầy là hai loại bánh truyền thống của con người Việt Nam trong dịp Tết Nguyên Đán. Bánh chưng, bánh giầy còn gắn liền với Lang Liêu thời vua Hùng dựng nước. Lúa nếp non còn dùng để làm cốm - một thức quà thanh lịch của người Hà Nội. Gạo nếp dùng để đồ các loại xôi – một món đồ lễ không thể thiếu trên bàn thờ của người Việt Nam trong ngày Tết và ngày cúng giỗ tổ tiên. Đồng thời xôi cũng là thức quà quen thuộc hằng ngày. Từ lúa gạo, người Việt còn làm rất nhiều loại bánh như: bánh đa, bánh đúc, bánh giò, bánh tẻ, bánh nếp, bánh phở, cháo... Nếu không có gạo, thật là khó khăn trong việc tạo nên nền văn hóa ẩm thực mang bản sắc văn hóa Việt Nam.

Tóm lại, cây lúa có tầm quan trọng rất lớn đối với nền kinh tế nước nhà chủ yếu còn dựa vào nông nghiệp. Cây lúa bao đời là bạn thân thiết của người nông dân Việt Nam, không chỉ về mặt vật chất mà còn cả về mặt tinh thần. Mãi mãi vẫn còn nghe mọi người nhắc nhau những vần điệu ca dao thấp thoáng bóng hình con trâu và cây lúa:

Để có được những “hạt ngọc mùa vàng” người nông dân quê tôi đã phải dầm mưa dãi nắng suốt mấy tháng trời. Nông dân đã phải làm việc cật lực chăm sóc từ lúc gieo mạ cho đến lúc gặt về để có được những hạt gạo thơm ngon trắng dẻo, họ phải thức khuya dậy sớm, chăm bẵm yêu thương từ gốc đến ngọn. Làm nông vất vả lắm, nhưng nó chan chứa tình quê, chan chứa tấm lòng của người nông dân Việt. Làm sao tôi quên được những ngày vui chơi bên ruộng lúa, tôi cùng các bạn bắt những con cua đồng, ốc, hái rau về nhà cho bà làm cơm. Tôi thích thú biết bao khi theo chú đi gặt lúa. Những ngày nắng đẹp chúng tôi chơi trò bắt cướp dưới đống rơm khô. Ôi những kỉ niệm tuổi thơ bên bờ ruộng, dưới sân rơm làm sao tôi quên được.

Cây lúa có ý nghĩa vô cùng to lớn đối với con người Việt Nam, đất nước mình lớn lên hôm nay cũng nhờ cây lúa, Thánh Gióng diệt giặc cũng nhờ cây lúa góp công. Dù xã hội có phát triển đến như thế nào thì cây lúa vẫn giữ vị trí to lớn trong cuộc sống con người. Là học sinh tôi luôn luôn mang một tấm lòng biết ơn cây lúa, biết ơn những người nông dân đã vất vả làm ra hạt gạo cho chúng tôi.