O Hen-ri là một nhà văn Mĩ chuyên viết truyện ngắn. Những tác phẩm của ông thường nhẹ nhàng nhưng toát lên tinh thần nhân đạo cao cả, tình yêu thương người nghèo khổ, rất cảm động. “Chiếc lá cuối cùng” là truyện ngắn góp phần làm cho tên tuổi của O Hen- ri trở nên bất hủ.

Trong câu chuyện ấy, ta thấy thấm đượm tình cảm cao đẹp giữa những người họa sĩ nghèo khổ, và đặc biệt để lại nhiều dư cảm sâu sắc nhất là nhân vật cụ Bơ-men.Cụ sống cùng Xiu và Giôn-xi trong một căn hộ thuê ở gần công viên Oa- sinh- tơn. Bốn chục năm nay cụ mơ ước vẽ một kiệt tác nhưng chưa thực hiện được, cụ thường ngồi làm mẫu vẽ cho các họa sĩ khác để kiếm tiền.

Cuộc sống tuy nghèo nhưng cụ luôn giữ phẩm chất trong sạch, hoàn cảnh không thể làm cụ yếu mềm tinh thần. Chả thế mà cụ “hay chế nhạo cay độc sự mềm yếu của bất kì ai”. Cụ Bơ-men luôn sống giàu tình thương, quan tâm tới mọi người. Cụ muốn những người xung quanh mình phải mạnh mẽ và cứng rắn. Chúng ta cảm động khi biết cụ tự coi mình có nhiệm vụ bảo vệ Xiu và Giôn-xi ở phòng vẽ tầng trên.

Mùa đông năm ấy, Giôn-xi bị bệnh sưng phổi, cô tuyệt vọng, đếm từng chiếc lá còn lại trên cây thường xuân bám vào bức tường gạch đối diện cửa sổ, chờ khi nào chiếc lá cuối cùng rụng thì cô cũng lìa đời. Biết được ý nghĩ kì quặc ấy, mắt cụ Bơ- men đỏ ngầu, “nước mắt chảy ròng ròng”. Đó là những giọt nước mắt xót xa, đầy thương cảm. Cụ “hét lên”, “quát to” rồi sau đó là lời dịu dàng, xót xa: “Chà tội nghiệp cô bé Giôn-xi”.

Thật cảm động khi nghe những lời mà cụ nói với Xiu khi theo cô lên phòng vẽ mà Giôn- xi đang nằm: “Trời đây không phải là chỗ cho một con người tốt như cô Giôn- xi nằm. Một ngày kia, tôi sẽ vẽ một tác phẩm kiệt xuất và tất cả chúng ta sẽ đi khỏi nơi này.” Vẫn là ước mơ đó nhưng nó đã gắn liền với lòng yêu thương sâu sắc. Cụ muốn sáng tạo để đem lại cuộc sống tốt đẹp cho mọi người.

Cụ Bơ-men con người có đức hi sinh cao cả. Nhà văn đã tập trung miêu tả khoảnh khắc căng thẳng của cụ và Xiu: “Họ sợ sệt ngó ra ngoài cửa sổ, nhìn cây thường xuân. Rồi họ nhìn nhau một lát, chẳng nói năng gì.” Dường như trong phút giây im lặng ấy, họ đã đoán được điều gì sẽ xảy đến. Là một nhân vật chính nhưng cụ chỉ xuất hiện ở phần đầu và giữa truyện, những hành động tiếp theo của cụ chỉ được hiện lên qua lời kể của Xiu.

Sau khi ngồi làm mẫu cho Xiu vẽ, hình ảnh cụ Bơ-men bỗng biến mất. Người đọc dần lãng quên sự hiện diện của cụ mà thay vào đó chú ý tới diễn biến căng thẳng xoay quanh Xiu, Giôn- xi và chiếc lá cuối cùng. Không ai đoán biết được cụ đã làm gì trong khoảng thời gian ấy. Phải đến cuối truyện, Giôn-xi và người đọc mới hiểu rõ hành động cao cả của cụ. Chắc chắn khi đứng dưới mưa tuyết để vẽ chiếc lá lên bờ tường gạch, con người già nua ấy giá buốt lắm, hơn ai hết cụ biết rõ tính mạng mình đang gặp nguy hiểm.

Nhưng lòng thương yêu Giôn-xi, ý muốn dùng cây bút và bảng màu để đem lại niềm tin, nghị lực sống cho cô đã giúp cụ vượt lên tất cả. Chiếc lá mà cụ vẽ sống động và rất thật: “ở gần cuống lá còn giữ màu xanh sẫm, nhưng với rìa lá hình răng cưa đã nhuốm màu vàng úa”, khiến cho hai cô họa sĩ của chúng ta cũng không hề nghi ngờ. Và chiếc lá ấy đã gieo vào lòng cô gái trẻ tội nghiệp hơi ấm của niềm tin, nghị lực, kéo cô từ vực thẳm của bệnh tật vươn lên sống tiếp.

Có thể nói chiếc lá là cả tấm lòng của cụ Bơ-men, là minh chứng cho sự hi sinh đến quên mình để đem lại sự sống cho người khác. Cụ đã làm được một điều mà bốn mươi năm qua hằng ao ước: vẽ một kiệt tác. Và có lẽ khi một con người nằm xuống cũng là lúc một tâm hồn được đánh thức, sẽ tiếp tục cống hiến cho đời những sáng tác nghệ thuật.

Câu chuyện kết thúc bằng lời kể của Xiu về cái đêm mà cụ Bơ-men vẽ chiếc lá mà không để cho Giôn- xi có phản ứng gì thêm như để lại dư âm trong lòng người đọc. Nhà văn O Hen-ri đã rất khéo léo khi xây dựng nghệ thuật đảo ngược tình huống hai lần. Lần đảo ngược thứ nhất, Giôn-xi như đang tiến dần đến cái chết bỗng khỏe lại, yêu đời và chiến thắng bệnh tật.

Lần đảo ngược thứ hai liên tiếp sau đó, cụ Bơ-men từ một người khỏe mạnh đến cuối truyện mắc bệnh và qua đời. Một con người đi từ sự sống đến cái chết, một con người người từ cái chết tìm lại sự sống. Tất cả đã được nhà văn kể lại thật tự nhiên và cảm động.

Truyện ngắn làm cho chúng ta không khỏi rung cảm trước tình yêu thương cao cả giữa những người nghèo khổ. Câu chuyện còn giàu tính nhân văn , ẩn chứa bức thông điệp trong cuộc sống: dù gặp phải hoàn cảnh khó khăn nhất cũng đừng bao giờ bi quan, tuyệt vọng, hãy mạnh mẽ tin tưởng vào ngày mai tươi sáng, ta sẽ vượt qua tất cả.

Chúng tôi rất xúc động khi biết rằng anh ấy có trách nhiệm bảo vệ Siu và Jonsi trong căn phòng trên. Khi Jonsi bị viêm phổi vào mùa đông năm đó, cô ấy tuyệt vọng và đếm tất cả những chiếc lá còn sót lại trên cây thường xuân gắn liền với nó. Window, trong khi cô ấy đợi chiếc lá cuối cùng rơi xuống, cô ấy cũng sẽ chết. Biết được ý nghĩ lạ lùng này, bà cụ mắt đỏ ngầu, “nước mắt giàn giụa”. Đó là những giọt nước mắt. Giọt nước mắt xót xa, đầy bi thương. Người đàn ông "hét lên", "hét lớn" và sau đó là những lời nhẹ nhàng và ai oán: "Wow, cô gái Jonsi tội nghiệp." Xiu đi theo cô vào phòng khách nơi Jonsi đang nằm: "Thiên đường không phải là nơi mà một người tốt như cô Jonsi có thể nằm xuống. Một ngày nào đó tôi sẽ vẽ một kiệt tác và tất cả chúng ta sẽ đi khỏi nơi này". " Vẫn là ước mơ ấy, nhưng nó đã gắn liền với tình yêu sâu đậm. Anh ấy muốn tạo ra để sống một cuộc sống tốt đẹp cho mọi người. Ông Pumps là một người có đức hy sinh cao cả.Tác giả tập trung miêu tả khoảnh khắc căng thẳng của ông lão và Xiu: "Họ nhìn ra cửa sổ, nhìn cây thường xuân. Rồi họ nhìn nhau một lúc và không nói gì". Có vẻ như trong khoảnh khắc im lặng đó, họ đã nghi ngờ điều gì sẽ xảy ra. Là nhân vật chính, người chỉ xuất hiện ở đầu và giữa câu chuyện, những hành động tiếp theo của anh ta chỉ được thể hiện qua lời kể. Từ Xiu. Sau khi ngồi vẽ mẫu cho Xiu, bức tranh của ông Pumpen đột nhiên biến mất. Người đọc dần quên đi sự có mặt của anh mà thay vào đó là những diễn biến căng thẳng xung quanh Xiu, Jonsi và Blade. Cuối cùng. Không ai có thể đoán được anh ta đã làm gì trong thời gian đó. . Chỉ đến cuối truyện, Jonsi và người đọc mới hiểu hết được những chiến công cao cả của anh. Chắc chắn rồi, khi anh ấy đứng trong mưa tuyết, vẽ những chiếc lá trên bờ. Bức tường gạch, ông già này rất lạnh lùng, hơn ai hết ông biết tính mạng của mình đang gặp nguy hiểm. Nhưng tình yêu của anh dành cho Jonsi, sự sẵn sàng mang lại niềm tin và nghị lực cho cuộc sống bằng bút chì và bảng màu. Cô ấy đã giúp anh ấy vượt qua tất cả.Chiếc lá được anh vẽ rất sống động và rất thật: “Gần cuống lá vẫn còn màu xanh đậm, nhưng mép lá có răng cưa thì ngả màu vàng”, hai họa sĩ của chúng tôi không khỏi nghi ngờ. Và chiếc lá này đã gieo niềm tin và nghị lực ấm áp vào trái tim cô gái tội nghiệp và kéo cô ra khỏi vực thẳm của bệnh tật để tiếp tục sống. Lưỡi dao có thể nói là cả trái tim của Chúa, thể hiện sự hy sinh quên mình để hiến mạng sống cho người khác. Ông đã làm một điều mà ông luôn mơ ước trong suốt bốn mươi năm: vẽ một kiệt tác. Và có lẽ đó là khoảnh khắc khi ai đó đi ngủ. một tâm hồn thức tỉnh sẽ tiếp tục cống hiến cho đời những sáng tạo nghệ thuật. Câu chuyện kết thúc với việc Xius kể về cái đêm khi ông Pumpen vẽ một tờ giấy mà không có chữ G.