Câu 1:

* Khái niệm:

 - Quyền khiếu nại: là quyền của công dân, đề nghị các cơ quan tổ chức có thẩm quyền xem xét lại các quyết định việc làm của cán bộ công chức nhà nước được giao nhiệm vụ làm trái với pháp luật, ảnh hưởng tới lợi ích cả bản thân.

 - Quyền tố cáo: là quyền của công dân, báo cho cơ quan tổ chức có thẩm quyền về một hành vi vi phạm pháp luật gây thiệt hại tới lợi ích cá nhân và lợi ích nhà nước

* Ý nghĩa:

 - Quyền khiếu nại và tố cáo được thực hiện bằng hai hình thức: Trực tiếp và gián tiếp

 - Là quyền cơ bản của công dân được ghi nhận trong hiến pháp và văn bản pháp luật

* Trách nhiệm:

 - Nghiêm cấm lợi dụng quyền khiếu nại, tố cáo để trả thù, vu khống cho người khác

 - Cần tuân thủ 3 nguyên tắc: Trung thực, thận trọng và khách quan

Câu 2:

- Giống nhau:

 +) Đều là quyền của công dân

 +) Do nhà nước ban hành

 +) Giống nhau về ý nghĩa

- Khác nhau ( Khác nhau về khái niệm,....)

Chú ý: Phần mở ngoặc bạn phải chỉ rõ ra nhé !

Câu 3:

- Đặc điểm:

 +) Tính quy phạm phổ biến: là thước đo hành vi giá trị theo một khuôn mẫu nhất định

 +) Tính xác định chặt chẽ: rõ ràng, dễ hiểu

 +) Tính bắt buộc: thể hiện quyền lực của nhà nước

- Vai trò:

 +) Là công cụ để quản lí nhà nước, giữ vững an ninh, chính trị, xã hội

 +) Phát huy quyền làm chủ của nhân dân

 +) Thể hiện quyền là lwoij ích hợp pháp cuat công dân

- Bản chất: 

 +) Thể hiện ý chí của công nhân, nhân dân trên mọi lĩnh vực

 +) Thể hiện quyền làm chủ nhân dân

Câu 4:

- Khái niệm:

 Hiến pháp là luật cơ bản của Nhà nước, có hiệu lực pháp lí cao nhất trong các văn bản pháp luật Việt Nam

⇒ Mọi văn bản pháp luật khác được xây dựng, sửa đổi, ban hành dựa trên hiến pháp, không được trái với hiến pháp

- Nội dung: Quy định những vấn đề nền tảng, những nguyên tắc mang tính định hướng cho đường lối xây dựng và bảo vệ đất nước

Câu 5:

- Cơ sở hình thành:

 + Đạo đức: Đúc kết từ thực tế cuộc sống và nguyện vọng của nhân dân qua nhiều thế hệ

 + Pháp luật: Do nhà nước ban hành

- Hình thức thể hiện:

 + Đạo đức: Các câu ca dao, tục ngữ, các câu châm ngôn

 + Pháp luật: Các VB pháp luật như bộ luật, luật,.... trong đó quy định các quyền, nghĩa vụ của công dân, nhiệm vụ, quyền hạn công chức của nhà nước

- Biện pháp bảo vệ:

 + Đạo đức: Tự giác, thông qua tác động của dư luận xã hội lên án, khuyến khích, khen, chê

 + Pháp luật: Bằng sự tác động của Nhà nước thông qua tuyên truyền, giáo dục, thuyết phục hoặc răn đe, cưỡng chế và xử lí các hành vi vi phạm

Khiếu nại, tố cáo là quyền, đồng thời là nghĩa vụ của công dân được ghi nhận tại Điều 74 Hiến pháp nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam "Công dân có quyền khiếu nại, quyền tố cáo với cơ quan Nhà nước có thẩm quyền về những việc làm trái pháp luật của cơ quan Nhà nước, tổ chức kinh tế, tổ chức xã hội, đơn vị vũ trang nhân dân hoặc bất cứ cá nhân nào...".

Một số Quy định của Pháp luật về khiếu nại tố cáo

Khiếu nại, tố cáo và giải quyết khiếu nại, tố cáo đúng pháp luật, góp phần phát huy dân chủ, tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của công dân, cơ quan, tổ chức.

Khiếu nại, tố cáo là:

1- "Khiếu nại" là việc công dân, cơ quan, tổ chức hoặc cán bộ, công chức theo thủ tục do pháp luật quy định đề nghị cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền xem xét lại quyết định hành chính, hành vi hành chính hoặc quyết định kỷ luật cán bộ, công chức khi có căn cứ cho rằng quyết định hoặc hành vi đó là trái pháp luật, xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của mình.

2- "Tố cáo" là việc công dân theo thủ tục do Luật Khiếu nại, tố cáo quy định báo cho cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền biết về hành vi vi phạm pháp luật của bất cứ cơ quan, tổ chức, cá nhân nào gây thiệt hại hoặc đe doạ gây thiệt hại lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của công dân, cơ quan, tổ chức.

Cơ quan, tổ chức, cá nhân trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của mình có trách nhiệm:

- Tiếp người đến khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh;

- Tiếp nhận và giải quyết kịp thời, đúng pháp luật khiếu nại, tố cáo;

- Xử lý nghiêm minh người vi phạm;

- áp dụng biện pháp cần thiết nhằm ngăn chặn thiệt hại có thể xảy ra;

- Bảo đảm cho quyết định giải quyết được thi hành nghiêm chỉnh và phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về quyết định của mình.

Quyền và nghĩa vụ của người khiếu nại:

Công dân, cơ quan, tổ chức có quyền khiếu nại quyết định hành chính, hành vi hành chính của cơ quan hành chính nhà nước, của người có thẩm quyền trong cơ quan hành chính nhà nước khi có căn cứ cho rằng quyết định, hành vi đó là trái pháp luật, xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của mình.

Cán bộ, công chức có quyền khiếu nại quyết định kỷ luật của người có thẩm quyền khi có căn cứ cho rằng quyết định đó là trái pháp luật, xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của mình.

Khi thực hiện việc khiếu nại, người khiếu nại có các quyền và nghĩa vụ được pháp luật quy định, cụ thể:

1- Người khiếu nại có các quyền sau đây:

- Tự mình khiếu nại; trường hợp người khiếu nại là người chưa thành niên, người bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình thì người đại diện theo pháp luật của họ thực hiện việc khiếu nại; trường hợp người khiếu nại ốm đau, già yếu, có nhược điểm về thể chất hoặc vì lý do khách quan khác mà không thể tự mình khiếu nại thì được uỷ quyền cho cha, mẹ, vợ, chồng, anh, chị, em ruột, con đã thành niên hoặc người khác để khiếu nại;

- Nhờ luật sư giúp đỡ về pháp luật trong quá trình khiếu nại;

- Biết các bằng chứng để làm căn cứ giải quyết khiếu nại; đưa ra bằng chứng về việc khiếu nại và giải trình ý kiến của mình về bằng chứng đó;

- Nhận văn bản trả lời về việc thụ lý để giải quyết khiếu nại; biết thông tin, tài liệu của việc giải quyết khiếu nại, tố cáo; nhận quyết định giải quyết khiếu nại;

- Được khôi phục quyền, lợi ích hợp pháp đã bị xâm phạm, được bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật;

- Khiếu nại tiếp hoặc khởi kiện vụ án hành chính tại Toà án theo quy định của pháp luật về khiếu nại, tố cáo và pháp luật về tố tụng hành chính;

- Rút khiếu nại trong quá trình giải quyết khiếu nại.

2- Người khiếu nại có các nghĩa vụ sau đây:

- Khiếu nại đến đúng người có thẩm quyền giải quyết;

- Trình bày trung thực sự việc, cung cấp thông tin, tài liệu cho người giải quyết khiếu nại; chịu trách nhiệm trước pháp luật về nội dung trình bày và việc cung cấp các thông tin, tài liệu đó;

- Chấp hành nghiêm chỉnh quyết định giải quyết khiếu nại đã có hiệu lực pháp luật.

Thời hiệu khiếu nại:

Thời hiệu khiếu nại là 90 ngày, kể từ ngày nhận được quyết định hành chính hoặc biết được có hành vi hành chính.

Trong các trường hợp vì ốm đau, thiên tai, địch hoạ, đi công tác, học tập ở nơi xa hoặc vì những trở ngại khách quan khác mà người khiếu nại không thực hiện được quyền khiếu nại theo đúng thời hiệu, thì thời gian có trở ngại đó không tính vào thời hiệu khiếu nại.

Chúc bạn học tốt nhé!