Phong trào Cải cách tôn giáo:

`-` Nguyên nhân:

`+,` Sự thống trị về tư tưởng, giáo lí là lực cản đối với giai cấp tư sản.

`+,` Yêu cầu đặt ra phải tiến hành cải cách:

`-` Đại diện tiêu biểu:

`+,` Cải cách Lu-thơ.

`+,` Cải cách Can-vanh.

`-` Nội dung chính:

`+,` Lên án những hành vi tham làm, đồi bại của Giáo hoàng.

`+,` Đòi bãi bỏ những thủ tục, lễ nghi phiền toái.

`-` Tác động:

`->` Những tư tưởng cải cách của Lu-thơ nhanh chóng lan rộng sang Thụy Sĩ, Pháp, Anh v.v..

`->` Đạo ki-tô bị chia thành hai giáo phái: Ki-tô giáo cũ và Tân giáo.

`->` Phong trào Cải cách tôn giáo đã bùng lên cuộc "chiến tranh nông dân Đức".

 Nguyên nhân:

+ Giáo hội bóc lột nhân dân.

+ Hệ tư tưởng của Giáo hội phong kiến cản trở sự phát triển của văn hóa, khoa học.

+ Sự tồn tại của Giáo hội cản trở sự phát triển của Chủ nghĩa tư bản.

- Phong trào cải cách tôn giáo khởi đầu ở Đức và lan sang các nước Tây Âu.

- Đại diện tiêu biểu: Lu-thơ, Can-vanh.

Nội dung:

- Kịch liệt phê phán những hành vi tham lam và đồi bại của Giáo hoàng, phủ nhận sự thống trị của Giáo hội.

- Chỉ trích mạnh mẽ những giáo lí giả dối của Giáo hội.

Đòi bãi bỏ những hủ tục, lễ nghi phiền toái, đòi quay về với giáo lí Ki-tô nguyên thủy

Tác động

- Được khởi xướng ở Đức và nhanh chóng lan rộng sang Thụy Sĩ, Pháp, Anh,… và có tầm ảnh hưởng lớn trong nhân dân.

- Đạo Ki-tô bị phân hóa thành hai giáo phái: Tân giáo và Cựu giáo luôn luôn mâu thuẫn và xung đột nhau.

- Làm bùng lên một cuộc đấu tranh rộng lớn ở Đức (cuộc “chiến tranh nông dân Đức”) - cuộc đấu tranh vũ trang đầu tiên của nông dân dưới ngọn cờ của tư sản chống chế độ phong kiến.