Dàn ý giải thích câu tục ngữ “Có chí thì nên”

I. Mở bài: giới thiệu về câu tục ngữ “Có chí thì nên”

Kho tàn ca dao tục ngữ của nước ta rất phong phú và đa dạng. những câu ca dao, tục ngữ của ông bà ta luôn mang một ý nghĩa hết sức chân thực và dễ hiểu. mỗi câu tục ngữ đều mang một lời khuyên, một sự nhắc nhở tốt. trong kho tàn ca dao tục ngữ có câu” có chí thì nên”, đây là một câu tục ngữ có ý chí khuyến khích. Câu tục ngữ như một lời khuyên cho những người nhục chí và khuyến khích những người có ý chí mạnh mẽ.

II. Thân bài

1. Giải thích câu tục ngữ “Có chí thì nên”

- “chí”: chí ở đây có nghĩa là những hoài bão, lí tưởng tốt đẹp, ý chí, nghị lực, sự kiên trì. Chí là điều cần thiết để con người vượt qua trở ngại và khó khan trong cuộc sống.

- “nên”: nên ở đây có nghĩa là sự thành công, đạt được mục đích trong công việc, một dự định nào đó.

=>Khẳng định vai trò mạnh mẽ, tầm quan trọng của ý chí. Có ý chí mới có thể làm nên thành công, đạt được mục đích trong công việc. có ý chí thì mọi trở ngại, khó khan đều có thể vượt qua.

2. Tại sao có ý chí lại có thành công?

- Vì ý chí tiếp cho ta sức mạnh, sự mạnh mẽ để ta quên đi mọi khó khăn, trắc trở
Ví dụ: e-di-son đã không nản lòng trước khi tạo ra bóng đèn

- Ý chí tiếp cho ta có thêm động lực, thúc đẩy tinh thần ta vươn tới thành công

3. Cách rèn luyện ý chí kiên trì cho bản thân

- Đặt ra mục đích ban đầu cho mọi việc ta làm, việc đặt ra mục đích như vậy sẽ giúp ta một vạch ra đích đến thì con đường đi đến đích sẽ nhanh và dễ dàng hơn

- Sắp xếp công việc phù hợp với giờ giấc, tự nhắc nhở bản thân thực hiện nghiêm chỉnh các mục đích, tìm đọc thêm tư liệu để đọc, học mỗi khi rảnh.

- Hãy tự nhủ với bản thân "đứng lên" sau mỗi lần thất bại

4. Ý nghĩa của “Có chí thì nên”

- Đức tính kiên cường, vượt qua thử thách, khó khăn không thể thiếu của mỗi con người

- Giúp cho con người thành công mọi việc trong cuộc sống

- Tạo lập tính tự lập cho ta ngay từ lúc còn bé và rèn ta trở thành một người luôn biết cách để hoàn thành công việc

III. Kết bài

- Nêu cảm nghĩ về câu tục ngữ “Có chí thì nên”

Giải thích câu tục ngữ Có chí thì nên - Mẫu 1

Cuộc đời mỗi người cũng giống như một bức tranh muôn màu, muôn sắc. Sẽ có màu hồng , nhưng cũng sẽ có những vệt đen, đó chính là những khó khăn thử thách trong cuộc sống mà ta cần rầy công tận sức mà mà vượt qua. Muốn vậy, con người ta cần phải có ý chí, nghị lực, quyết tâm để xoá đi được những vệt đen ấy. Chính vì thế, ông cha ta đã có câu “Có chí thì nên”.

Câu tục ngữ nghe có vẻ ngắn gọn và đơn giản nhưng ẩn chứa một tầng ý nghĩa thật lớn lao. “Chí” có thể hiểu là sự quyết tâm, nghị lực, hoài bão, lý tưởng khi thực hiện một kế hoạch hay làm một điều gì đó. “Có chí thì nên”, “nên” ở đây tức là đạt được thành công, đạt được kết quả như mong muốn, như đã đặt ra. Như vậy, cùng với cách nói “Có..thì”, như một lời khẳng định đanh thép, ông cha ta đã đặt ra vài trò của ý chí, nghị lực trong cuộc sống, cụ thể là trên con đường thành công của mỗi người. Con người ta cần có sự kiên trì, quyết tâm, lý tưởng thì mọi khó khăn, gian nan, thử thách, thất bại đều sẽ có thể vượt qua và đạt được kết quả như mong ước.

Đầu tiên, con đường đời của mỗi người không phải lúc nào cũng bằng phẳng, dễ đi, mà sẽ có những khúc cua gập ghềnh, trắc trở. Đứng trước những đoạn đường ấy, chẳng lẽ ta sẽ cứ đứng lại, hoặc quay đầu trở về mà không bước đi nữa? Nếu như vậy, con người ta sẽ chẳng bao giờ có thể đạt được thành công , vĩnh viễn không thể trưởng thành được. Thay vì điều đó, tại sao ta không vững chí, quyết tâm mà leo bước lên, vượt qua những tảng đá cứng nhọn ấy, dù chỉ là mất một khoảng thời gian, dù cho quá trình ấy sẽ có thể đau đớn,cực nhọc làm sao , nhưng cuối cùng ta vẫn sẽ vượt qua và tiếp tục cuộc hành trình.

Nếu có ý chí, nghị lực, sự quyết tâm, có lẽ điều gì cũng sẽ trở nên không quá khó khăn với chúng ta . Nhưng nếu chỉ biết nản lòng, nhụt chí trước mỗi gian nan, thử thách ấy thì liệu ta sẽ làm được gì trong cuộc sống? Từ xa xưa, trong thời chiến, ông cha ta đã kiên cường, anh dũng dựng nước, chống trả lại kẻ thù xâm lược, đó đều là nhờ vào ý chí quyết tâm, đồng lòng, căm thù giặc ngoại xâm, “quyết tử cho Tổ Quốc quyết sinh”, không run sợ trước kẻ thù xâm lăng. Ngày nay, trong thời bình, nhân dân ta cũng đã, đang, và vẫn nhiệt huyết, xây dựng đất nước, đem vinh quang về cho Tổ Quốc. Có lẽ với mỗi người Việt Nam, không ai có thể quên được kỳ tích U23 Châu Á vừa qua, những chàng “dũng sĩ” quần đùi áo số ấy đã đem về vinh quang cho dân tộc khi lên đường thi đấu với một ý chí, quyết tâm , vượt qua sự khắc nghiệt của thời tiết, kiên cường thi đấu đến giọt mồ hôi cuối cùng, vĩnh viễn không từ bỏ và cuối cùng họ đã thành công, có thể không phải thành công ở đấu trường ấy, nhưng đã thành công khi lay động bao trái tim hàng triệu người hâm mộ Việt Nam vì ý chí, nghị lực của họ.

Một tấm gương điển hình khác đó là thầy giáo Nguyễn Ngọc Ký, tuy bị liệt cả hai tay, nhưng bằng nỗ lực, sự phấn đấu vì ham học, trải qua bao đau đớn, thầy đã tập viết bằng chân và bây giờ đã trở thành thầy giáo ưu tú, tài ba. Như vậy, có thể thấy, mọi thất bại, mọi bất hạnh, mọi khó khăn, gian khổ sẽ không phải là điều gì mà chúng ta không thể vượt qua, đánh ngã chúng ta bất cứ lúc nào, chỉ cần ta có quyết tâm. Ta có hoài bão, lý tưởng, ta vẫn sẽ đạt được mục tiêu, đạt được khát vọng mà ta mong muốn.

Mỗi lần vấp ngã sẽ cho ta kinh nghiệm, mỗi thử thách sẽ cho ta biết cách suy nghĩ để vượt qua thử thách đó, càng khổ cực thì vinh quang sẽ càng lớn lao. Đừng từ bỏ bất cứ một điều gì khi ta vẫn còn chưa tới được đích, đừng nản lòng, run sợ khi gặp khó khăn, vì nếu thế cánh cửa của thành công sẽ đóng lại ngay trước mắt bạn. Tất nhiên ta không thể cứ mãi theo đuổi những điều mà ngoài khả năng của mình, dù bạn có ý chí, nghị lực nhưng nếu không có kỹ năng, trình độ , không có tri thức thì sự kiên trì ấy cũng chẳng thể đi đến được thành công mà chỉ làm tiêu tốn thời gian của ta mà thôi. Muốn vậy, cần phải rèn luyện, tu dưỡng bản thân thật tốt, để có đủ trình độ, tri thức làm hành trang vững trãi vì thành công mà chỉ có ý chí, sự kiên trì là không đủ. Luôn tin tưởng vào bản thân mình, lạc quan , không run sợ ,tự ti rồi ta sẽ đạt được thành tựu như ta mong muốn mà thôi.

Chẳng có gì là ngoài tầm với, chỉ là bạn có muốn với lấy nó hay không thôi. Muốn vậy thì cần phải “có chí”, có quyết tâm, kiên trì. Câu tục ngữ của ông cha ta mới thật đúng đắn mà giàu ý nghĩa làm sao.

Giải thích câu tục ngữ Có chí thì nên - Mẫu 2

Trong cuộc sống, con người dễ nản chí khi gặp khó khăn thất bại. Bởi vậy, ông cha ta ngàn xưa đã khuyên nhủ ta phải cố gắng học tập và không ngừng vươn lên, phải kiên trì, nhẫn nại mới đạt được thành công. Và câu tục ngữ “Có chí thì nên” đã được ông cha ta truyền lại cho chúng ta từ bao đời nay. Đó là bí quyết để thành công trong cuộc sống.

Câu tục ngữ này có 2 vế: “Có chí” tức là có ý chí quyết tâm, bền lòng. “Thì nên” là đạt đc kết wả thành công. Cả câu như muốn nói rằng có ý chí, nghị lực, hoài bão, lý tưởng tốt đẹp, sự kiên trì sẽ gặt hái được nhiều thành công trong sự nghiệp và cuộc sống. Thiếu ý chí sẽ không làm được gì, dễ chán nản, buông xuôi khi gặp khó khăn.

Thực tế trong cuộc sống cho ta biết được rất nhiều điều. Chẳng hạn như Thầy Nguyễn Ngọc Ký, từ nhỏ đã bị liệt cả 2 tay, nhưng vì lòng ham học và có ý chí, nghị lực vươn lên, Thầy đã tập viết chữ bằng chân. Nhờ sự cố gắng, kiên trì, bền bỉ mà giờ đây Thầy đã là tấm gương sáng để học trò noi theo. Hoặc như là Mạc Đĩnh Chi, nhà nghèo, phải nhờ ánh sáng của đom đóm làm đèn mà học. Nhờ sự chịu khó, kiên trì như thế mà ông đã đỗ đạt làm quan lớn giúp ích cho nhân dân. Như vậy, kiên trì, nhẫn nại là đức tính cần có của mỗi con người. Trong cuộc sống, ai mà chẳng có ước mơ, hoài bão, nhưng ước mơ sẽ vẫn mãi là ước mơ nếu ta ko kiên trì theo đuổi. Nhẫn nại luôn là động lực, là sức mạnh giúp con người vượt qua khó khăn và tiến lên phía trước.

Trái ngược với người “Có chí thì nên” là kẻ “thấy sóng cả mà ngã tay chèo”. Những kẻ ấy thường bi quan, không có sự kiên trì, quyết tâm, thấy việc nặng nhọc là đùn đẩy, có suy nghĩ là không làm được và từ đó từ bỏ tất cả mọi thứ. Sống cho qua ngày, sống 1 cách vô nghĩa, vô dụng thì không bao giờ chạm đến thành công. Thử hỏi, trong 1 xã hội đầy rẫy những kẻ như thế thì xã hội đó đâu còn phát triển, còn đâu mà đi lên?

Tóm lại, “có chí thì nên”, mọi người chúng ta phải biết rèn luyện, tu dưỡng đạo đức, ý chí của mình ngay từ lúc nhỏ, đặc biệt là ý chí cầu tiến. Vì có như vậy nó mới trở thành nét sống đẹp trong mỗi con người.

Giải thích câu tục ngữ Có chí thì nên - Mẫu 3

Muốn thành đạt trên đường đời, con người phải có ý chí, niềm tin và nghị lực. Điều này, từ nghìn xưa, nhân dân ta đã dạy rõ:

"Có chí thì nên"

Thật vậy, câu tục ngữ này đã khẳng định vai trò ý nghĩa của chí trong cuộc sống của chúng ta. Ai cũng biết chí có nghĩa là hoài bãi, lí tưởng tốt đẹp, ý chí, nghị lực sống, sự kiên trì. Chính các điều kiện vừa nói đã giúp con người thành công trong sự nghiệp.

Xét về lí, ta thấy, làm bất cứ việc gì dù lớn hay nhỏ, giản đơn hay phức tạp, nếu không có chí, không chuyên tâm, chú ý kiên trì, nhẫn nại… thì liệu có thành công được không?

Xét về thực tế, xưa nay những con người có chí biết kiên trì, nhẫn nại, bền tâm quyết chí thực hiện lí tưởng, hoài bão của mình cũng đều thành công cả.

Chúng ta hãy nhìn lại một tấm gương sáng thành đạt tiêu biểu để thấy cuộc đời họ đúng là đã thực hiện sâu sắc lời dạy của người xưa "Có chí thì nên" hay "Có công mài sắt có ngày nên kim".

Mạc Đỉnh Chi, thời nhà Trần, gia cảnh nghèo túng, bắt đom đóm bỏ vào vỏ rừng soi lên trang sách mà đọc chữ. Kiên tâm ở miệt mài học tập theo kiểu "con nhà nghèo" ấy đến khoa thi năm 1304, ông đã thi đỗ Trạng nguyên rồi trở nên một vị quan tài cao đức trọng lưu mãi tên tuổi cho muôn đời sau.

Nguyễn Văn Siêu thời nhà Nguyễn, tuy văn hay nổi tiếng nhưng chữ viết lại xấu. Vì thế ông bị đánh tụt xuống hàng thứ hai trong bảng cử nhân sau khi đỗ Trạng Nguyên. Rồi thi tiến sĩ cũng vì lí do vừa nói ông chỉ chấm đỗ trong bảng phụ. Thấy rõ tác hại của việc viết chữ xấu, Nguyễn Văn Siêu từ đó đã đêm ngày chuyên tâm khổ luyện trau dồi nét chữ của mình. Cuối cùng đã thành công. Ngày nay nét chữ tài hoa của Nguyễn Văn Siêu còn được lưu lại ở đền Ngọc Sơn Hà Nội để muôn lớp người sau đến chiêm ngưỡng và bái phục.

Gần đây, trong lao động, tấm gương của nhà nông học Lương Đỉnh Của là một bằng chứng hùng hồn. Để lai giống lúa năng suất cao, kháng sâu rầy mạnh, ông đã miệt mài bám đồng ruộng. Hàng ngày từ tờ mờ sáng, nhà nông học đã bì bõm trên những ruộng lúa để quan sát, thí nghiệm đến mãi tối mịt mới về, vất vả, mệt nhọc để mang lại ấm no cho mọi người.

Nhìn ra thế giới, ta thấy các nhà khoa học lừng danh như Pa-xtơ, Pie, Mari Quy là những tấm gương sáng về sự kiên trì nhẫn nại theo đuổi hoài bão và lí tưởng trong học tập và nghiên cứu.

Chính nhờ kiên tâm cặm cụi trong phòng thí nghiệm bao năm, Paxtơ đã tìm ra vi trùng là nguyên nhân của bệnh tật. Nhờ đó ông không những nghiên cứu được cách chữa con người khỏi bệnh và tìm cách cứu chữa những người bị chó dại cắn.

Cũng thế, Pi-e và Mari-Quyri cũng đã kiên tâm trải qua hàng ngàn thí nghiệm, với hàng trăm lần thất bại mới tìm ra được chất phóng xạ radium.

Có thể nói mỗi phát minh tiến bộ của nhân loại đều là kết quả của cuộc đầu tư trí tuệ nghiên cứu thử nghiệm dày công của những con người kiên tâm tri chí.

Nếu thiếu sự kiên tâm tri chí thì làm sao họ có thể vượt qua được muôn vàn khó khăn trở ngại cản ngăn trên con đường đi tới đỉnh cao của chính mình. Có thể nói thiếu ý chí, thiếu nhẫn nại vững lòng chỉ đưa con người tới buông xuôi cam chịu và thất bại.

Tóm lại, câu tục ngữ "Có thí thì nên" thật là một bài học vô cùng quý báu, từ lâu tính kiên trì, nhẫn nại mà các câu tục ngữ đề cập đã được mọi người coi là kim chỉ nam trong hành động, trong việc làm. Đây cũng chính là điều mà mỗi người chúng ta ai cũng phải suy ngẫm khi bước vào đời.